Sân vận động đẹp nhất thế giới: 10 công trình đáng ghé nhất

Không có một danh sách chính thức về sân vận động đẹp nhất thế giới, vì cái đẹp tuỳ cảm nhận, nhưng những cái tên thường được nhắc nhiều nhất là Allianz Arena của Đức, Santiago Bernabéu của Tây Ban Nha, Estádio Municipal de Braga của Bồ Đào Nha và Al Bayt của Qatar. Mỗi sân đẹp theo một cách khác nhau, từ lớp vỏ phát sáng, ngọn đồi đá granit đến kiến trúc lều du mục.

Với dân Sao Kê, vẻ đẹp của sân bóng không chỉ nằm ở kiến trúc mà còn ở bầu không khí mỗi tối thi đấu. Bài viết này tổng hợp 10 sân thường được yêu thích nhất, lý do chúng nổi bật, những điểm nên chú ý nếu có dịp ghé thăm, cũng như tiêu chí để bạn tự đánh giá.

Danh sách 10 sân vận động đẹp nổi bật

Allianz Arena, viên ngọc phát sáng ở Munich

Khánh thành năm 2005, Allianz Arena do văn phòng kiến trúc Thuỵ Sĩ Herzog & de Meuron thiết kế, được phủ bởi các tấm ETFE có thể đổi màu. Khi Bayern Munich chơi, sân chuyển màu đỏ. Hình ảnh sân rực sáng giữa đêm tối đã trở thành một trong những biểu tượng thị giác nổi tiếng nhất của bóng đá hiện đại.

Sân có sức chứa hơn 75.000 chỗ, từng tổ chức trận khai mạc World Cup 2006 và chung kết Champions League 2012. Cùng nhóm kiến trúc sư còn thiết kế sân Tổ Chim ở Bắc Kinh, một công trình nổi bật khác. Dân Sao Kê có dịp sang Đức thì đây là điểm đến rất đáng để ghé.

Santiago Bernabéu sau cuộc lột xác

Bernabéu đã trải qua đợt cải tạo lớn, biến sân bê tông quen thuộc thành một cấu trúc thép sáng bóng có thể chiếu sáng ban đêm. Điểm đặc biệt nhất là mái đóng mở và mặt sân có thể thu xuống dưới lòng đất, giúp sân tổ chức nhạc hội và sự kiện mà không làm hư cỏ. Đây là một trong những công trình thể thao tốn kém nhất từng được xây dựng.

Dù có người vẫn tiếc nét cổ điển của sân cũ, phần lớn khách tham quan đều trầm trồ với sự kết hợp giữa truyền thống và công nghệ. Nằm ngay trung tâm Madrid, Bernabéu cũng là sân dễ đến nhất với du khách. Bảo tàng và tour sân là điểm tham quan được yêu thích bậc nhất ở thành phố này.

Estádio Municipal de Braga, sân bóng trong vách đá

Braga có thể là sân độc đáo nhất danh sách. Do kiến trúc sư đoạt giải Pritzker Eduardo Souto de Moura thiết kế cho Euro 2004, sân được xây tựa vào một mỏ đá granit. Một đầu sân là vách đá dựng đứng thay vì khán đài, hai khán đài dọc chạy song song, phần mái được nối bằng hệ thống cáp như một cây cầu. Vẻ đẹp nằm ở sự táo bạo và cách công trình hoà vào cảnh quan tự nhiên.

Al Bayt và Lusail, tinh hoa kiến trúc Trung Đông

Hai sân ở Qatar đã thu hút rất nhiều sự chú ý tại World Cup 2022. Al Bayt có dáng một căn lều khổng lồ của người du mục vùng Vịnh, với hoạ tiết dệt truyền thống và mái có thể đóng mở. Đây là nơi tổ chức trận khai mạc của World Cup. Lusail, nơi diễn ra trận chung kết Argentina gặp Pháp, có lớp vỏ ánh vàng lấy cảm hứng từ các hoa văn và đèn fanar truyền thống.

Cả hai cho thấy sân bóng không chỉ là nơi thi đấu mà còn là cách kể về văn hoá bản địa. Dù xung quanh giải đấu có không ít tranh cãi, xét riêng về thiết kế, các sân World Cup 2022 thuộc hàng rất ấn tượng. Trong tương lai, Saudi Arabia cũng hứa hẹn đem đến những sân lạ mắt cho World Cup 2034.

Vẻ đẹp đến từ không khí sân bóng

Nói đến cảm xúc, nhiều dân Sao Kê sẽ chọn Signal Iduna Park của Dortmund. Khán đài Nam với khoảng 24.500 chỗ đứng, gọi là Bức tường vàng, tạo ra một trong những khung cảnh đáng sợ nhất châu Âu. Ở đó, kiến trúc không cầu kỳ nhưng khi khán giả vàng đen kín sân, không gì sánh được.

San Siro cũng thế. Với những tháp xoắn nổi tiếng ở bốn góc, sân là nhà chung của AC Milan và Inter, tạo nên trận derby Della Madonnina trứ danh. Maracanã của Brazil thì mang giá trị lịch sử không sân nào có, từ World Cup 1950 cho đến chung kết World Cup 2014. Các sân kiểu này đẹp vì câu chuyện chứ không phải vì lớp vỏ.

Những sân nhỏ nhưng đẹp bất ngờ

Eidi ở quần đảo Faroe nằm sát biển, với nền là những ngọn núi và đại dương mênh mông. Sân bé nhưng hình ảnh được chia sẻ rất nhiều trên mạng xã hội. Ở Việt Nam, sân Mỹ Đình 40.000 chỗ vẫn là biểu tượng của đội tuyển, trong khi sân Hàng Đẫy lại có nét hoài cổ giữa lòng Hà Nội. Muốn xem những sân khổng lồ nhất, dân Sao Kê có thể đọc bài sân vận động bóng đá lớn nhất thế giới.

Tiêu chí nào làm nên một sân vận động đẹp?

• Kiến trúc: hình khối độc đáo, vật liệu sáng tạo, kết hợp với cảnh quan quanh sân.
• Trải nghiệm: góc nhìn tốt, khán đài sát sân, tiếng hò reo vang dội.
• Bản sắc: sân thể hiện được văn hoá của đội bóng hoặc thành phố.
• Công nghệ: mái đóng mở, mặt sân thu vào, màn hình lớn và tiện nghi.

Dựa trên các tiêu chí này, danh sách của mỗi người sẽ khác nhau. Dân Sao Kê có thể tham khảo thêm bài về Allianz Arena trên Wikipedia. Và dĩ nhiên, đẹp nhất vẫn là sân của đội bóng mà mình yêu. Lịch thi đấu các sân lớn được cập nhật tại mục trận đấu hôm nay của chúng tôi, còn tin từ Nam Mỹ có ở mục tin bóng đá Nam Mỹ.

Những sân đẹp nhất ở châu Á

Ngoài hai sân Qatar, châu Á còn nhiều công trình đáng chú ý. Sân vận động quốc gia Nhật Bản ở Tokyo do Kengo Kuma thiết kế, dùng nhiều gỗ tự nhiên, nổi bật tại Olympic 2020. Sân Tổ Chim ở Bắc Kinh có kết cấu thép đan xen, là biểu tượng của Olympic 2008. Sân Rajamangala và Gelora Bung Karno không tinh xảo như vậy nhưng có không khí rất mạnh, nhất là sân Bung Karno với lớp mái vòng tròn thép khổng lồ.

Ở Việt Nam, sân VinFast Trống Đồng 135.000 chỗ tại Hà Nội được thiết kế với cảm hứng từ hình ảnh trống đồng, kèm mái đóng mở. Nếu hoàn thành, đây sẽ không chỉ là sân lớn nhất mà có thể còn là một trong những sân vận động có thiết kế gây chú ý nhất châu Á. Dù vậy, đó vẫn là dự án đang xây, nên dân Sao Kê nên chờ thành phẩm thực tế trước khi đánh giá.

Nên chọn sân nào nếu đi du lịch?

Với người muốn kết hợp du lịch, các sân ở trung tâm thành phố sẽ tiện hơn. Bernabéu ở ngay giữa Madrid, có thể đi bộ từ khu mua sắm. Allianz Arena nằm ở ngoại ô Munich nhưng đi tàu điện khá dễ. San Siro cũng có tuyến metro tới gần sân. Braga thì nên đi kết hợp khi thăm Porto, vì chỉ cách khoảng một giờ tàu. Hầu hết các sân lớn châu Âu đều mở tour tham quan, đi vào phòng thay đồ và đường hầm cầu thủ.

Nếu muốn xem trận thật, dân Sao Kê nên đặt vé qua kênh chính thức của câu lạc bộ, tránh các trang trung gian không rõ nguồn gốc. Vé cho các trận lớn thường hết rất sớm, nên trận tầm trung là lựa chọn dễ chịu hơn. Chỉ cần một lần ngồi trên khán đài Dortmund hay Anfield, bạn sẽ hiểu vì sao người ta sẵn sàng bay nửa vòng trái đất cho 90 phút bóng lăn.

Xu hướng thiết kế sân vận động hiện đại

Những sân mới hiện nay không còn là công trình chỉ dùng hai lần một tuần. Xu hướng chung là biến sân thành khu phức hợp cả năm, với nhà hàng, cửa hàng, khách sạn và sự kiện âm nhạc. Bernabéu và Tottenham Hotspur Stadium là hai ví dụ rõ nhất, khi mặt sân có thể thu lại để biểu diễn ca nhạc hay tổ chức các môn khác. Công nghệ đèn LED cũng giúp lớp vỏ ngoài biến đổi linh hoạt theo từng sự kiện.

Một xu hướng khác là thân thiện môi trường. Sân 974 ở Qatar được làm bằng container và có thể tháo rời sau World Cup. Nhiều sân ở Đức và Hà Lan dùng pin mặt trời trên mái. Tuy vậy, những công trình mới vẫn phải đối mặt với chỉ trích về chi phí. Dù sao, chính những thử nghiệm này đang tạo ra thế hệ sân vận động đẹp theo một cách rất khác so với các đấu trường cổ điển.

Câu hỏi thường gặp

Sân vận động nào đẹp nhất thế giới?

Không có câu trả lời chính thức. Các tên tuổi thường được nhắc là Allianz Arena, Bernabéu, Braga và Al Bayt.

Sân nào có thể đổi màu vào ban đêm?

Allianz Arena ở Munich, với lớp vỏ ETFE có thể phát sáng bằng nhiều màu.

Sân Braga có gì đặc biệt?

Sân được xây tựa vào mỏ đá granit, một đầu là vách đá tự nhiên thay vì khán đài.

Bức tường vàng là gì?

Là khán đài Nam của sân Signal Iduna Park ở Dortmund, nổi tiếng với khoảng 24.500 chỗ đứng.

Kết luận

Sân vận động đẹp nhất thế giới không có một đáp án duy nhất, và đó mới là điều thú vị. Dù là viên ngọc phát sáng ở Munich, vách đá ở Braga hay Bức tường vàng ở Dortmund, mỗi sân đều mang một câu chuyện riêng. Dân Sao Kê hãy lưu danh sách này, và ghé Sao Kê để thưởng thức các trận cầu trên những sân đẹp nhất.

Ảnh đại diện: Ảnh nền: Ken Lund from Reno, Nevada, USA / Wikimedia, CC BY-SA 2.0